Genel Bakış

Radial, Timeline ve Heatmap çizelgeleri, SCADA ve enerji sistemlerinde farklı analitik sorulara cevap veren tamamlayıcı görselleştirme araçlarıdır. Radial grafikler oran ve eşik durumlarını, Timeline olayların zaman içindeki akışını, Heatmap ise yoğunluk ve tekrar bölgelerini hızlı biçimde görünür kılar.

RadialOran, doluluk ve performans
TimelineOlay, durum ve süre ilişkisi
HeatmapYoğunluk, tekrar ve anomali
EOS LIVE DASH yaklaşımı: Grafik seçimi yalnızca görsel tercihe değil, cevaplanmak istenen operasyonel soruya dayanmalıdır.

Radial (Radyal) Çizelgeler

Radial (Radyal) Çizelgeler
78% örnek değer Hidrolik Mekanik Elektrik Diğer
  • Merkez nokta: gösterimin başlangıç referansıdır.
  • Açısal eksen: 0–180°, 0–270° veya 0–360° ölçek kullanılabilir.
  • Radyal ölçek: minimum–maksimum değer aralığını temsil eder.
  • Gösterge: iğne, dolgu alanı veya segment şeklinde sunulabilir.
  • Renk bölgeleri: yeşil–sarı–kırmızı gibi eşik bölgeleriyle hızlı durum değerlendirmesi yapılabilir.
  • Anlık değer: operatörün mevcut durumu tek bakışta okumasını sağlar.
İçgörü: Örneğin bir alarm kategorisinin dairenin büyük bölümünü kaplaması, problem alanının diğer kategorilere göre baskın olduğunu gösterir. Kaynaktaki yüzdeler örnekleyici olup gerçek saha ölçümü olarak değerlendirilmemelidir.

Radial – SCADA ve Hidrolik Santral Uygulamaları

Başlıca kullanım alanları

  • Elektrik üretimi: anlık üretim gücü, türbin yük oranı ve jeneratör verimi.
  • Şalt sahaları: bara yüklenmesi, trafo doluluk oranı ve termal stres.
  • Termik ve gaz santralleri: kazan basıncı, yakıt debisi ve oksijen oranı.
  • Hidrolik santrallar: alarm dağılımı, ünite bazlı alarm payı, türbin çalışma modları, hidrolik yağ durumu, bakım kaynak dağılımı, enerji kayıp nedenleri ve mevsimsel işletme davranışı.

Örnek analitik sorular

  • Hangi alarm kategorisi toplam alarm yükünde baskın?
  • Hangi ünite orantısız biçimde alarm üretiyor?
  • Türbin zamanının ne kadarı normal üretim, düşük yük, yük takibi, start–stop veya alarm altında geçiyor?
  • Hidrolik yağın sıcaklık, basınç, temizlik ve nem göstergelerinden hangisi bakım açısından kritik?
  • Üretim kayıplarının ne kadarı plansız duruş, düşük verim, alarm kaynaklı kısıtlı yük, şebeke kısıtı veya bakım süresinden kaynaklanıyor?
Yönetimsel değer: Radial gösterim, özellikle “toplamın ne kadarı nereden geliyor?” sorusunu hızlı cevaplamak için uygundur.

Timeline (Zaman Çizelgesi)

Timeline (Zaman Çizelgesi)
08:00 09:00 10:00 11:00 12:00 Ünite Alarm Müdahale Bakım
  • X ekseni: saat, gün, vardiya veya daha uzun dönemlerde zaman.
  • Y ekseni: türbin, ünite, hat, alarm, bakım veya başka bir operasyon kategorisi.
  • Zaman blokları: başlangıç ve bitiş zamanı bulunan durumları gösterir.
  • Olay noktaları: trip, reset, koruma açması veya operatör müdahalesi gibi anlık olayları belirtir.
  • Renk kodları: durum ve olay tiplerinin ayrıştırılmasını sağlar.
İçgörü: Timeline, “Ne oldu, ne zaman başladı ve ne kadar sürdü?” sorularını aynı görünümde birleştirir.

Timeline – SCADA ve Hidrolik Santral Uygulamaları

Timeline türleri

  • Durum (State) Timeline: çalışıyor, kısmi yük, duruş ve bakım gibi ekipman durumları.
  • Alarm Timeline: alarmların başlama–bitme süreleri.
  • Olay Timeline: türbin trip, koruma rölesi açması ve manuel stop gibi anlık olaylar.
  • Bakım / Operasyon Timeline: planlı ve plansız faaliyetlerin zaman içindeki yerleşimi.

HES için güçlü senaryolar

  • Alarm–Duruş–Bakım ilişkisi: alarm → operatör müdahalesi → ünite duruşu → bakım akışını görünür hale getirir.
  • Ünite bazlı günlük işletme: normal üretim, düşük yük, yük takibi, alarm altında çalışma ve duruş dönemlerini karşılaştırır.
  • Çoklu ünite senkronizasyonu: bir ünitenin durması sonrasında diğer ünitelerin yük davranışını incelemeye yardımcı olur.
  • Kapak ve hidrolik aktüatörleri: kapak hareketi, hidrolik basınç ve konum arasındaki zamansal tutarlılığı gösterir.
  • Bakım süreleri: faaliyetlerin süresini ve aynı zamana denk gelen bakım çalışmalarını ortaya çıkarır.
  • Mevsimsel / uzun dönem: tekrar eden alarm, duruş, bakım ve verim düşüşlerini yakalamayı kolaylaştırır.
Örnek akış: 09:12 hidrolik yağ sıcaklığı alarmı → 09:18 titreşim alarmı → 09:25 ünite duruşu → 10:00–13:30 soğutucu temizliği. Bu zincir, alarmdan bakıma giden yolu görünür hale getirir.
Temel avantaj: olay sıralaması, zamansal ilişki, operatör müdahalesi ve kök neden analizi tek görünümde desteklenir.

Heatmap (Isı Haritası)

Heatmap (Isı Haritası)
00 04 08 12 16 20 Yağ sıcaklığı Titreşim Basınç Kavitasyon Elektrik Düşük yoğunluk Yüksek yoğunluk
  • X–Y eksenleri: zaman, ekipman, alarm, bölge veya başka iki boyutlu kategori.
  • Hücreler: iki eksenin kesişimindeki ölçüm, sayım veya süre değerini taşır.
  • Renk skalası: düşükten yükseğe doğru değer değişimini hızlı algılatır.
  • Legend: renk ile sayısal değer arasındaki ilişkiyi açıklar.
İçgörü: Heatmap’in ana gücü, büyük veri kümelerinde “nerede yoğunlaşma var?” sorusunu tek bakışta cevaplamasıdır.

Heatmap – SCADA ve Hidrolik Santral Uygulamaları

Heatmap türleri

  • Zaman × Alarm: alarmların günün hangi saatlerinde yoğunlaştığını gösterir.
  • Ekipman × Alarm: alarm yükünün hangi ekipmanlarda toplandığını gösterir.
  • Performans Heatmap: verim, yük ve kayıp oranlarını karşılaştırır.
  • Coğrafi Heatmap: trafo, hat ve istasyon gibi saha varlıklarının GIS tabanlı yoğunluklarını gösterebilir.

HES için analitik senaryolar

  • Alarm türü × zaman: hidrolik yağ sıcaklığı alarmlarının belirli saatlerde yoğunlaşması, soğutma performansının incelenmesini tetikleyebilir.
  • Alt sistem × ünite: örneğin Ünite-2 / Hidrolik hücresinin koyu görünmesi, bakım önceliğini belirlemeye yardımcı olur.
  • Debi aralığı × alarm yoğunluğu: yüksek debide kavitasyon alarmı artıyorsa işletme limitleri yeniden değerlendirilebilir.
  • Mevsim × problem türü: yaz döneminde yağ sıcaklığı ve soğutma problemlerinin yoğunlaşması kronik davranışı ortaya çıkarabilir.
  • Sensör sağlığı: aynı sensörün haftalar boyunca yüksek hata/sapma yoğunluğu göstermesi kalıcı enstrümantasyon problemini işaret edebilir.
  • Bakım öncesi / sonrası: renk yoğunluğundaki azalma bakım etkinliğinin görsel değerlendirmesini destekler.
  • Duruş süresi: nadir fakat uzun duruş oluşturan arızaları frekansın ötesinde etkileriyle görünür kılar.
Teknik değer: Heatmap yalnızca “kaç kez oldu?” sorusunu değil, olayların zaman, ekipman ve işletme koşullarıyla nerede kesiştiğini de gösterir.

Radial, Timeline ve Heatmap Karşılaştırması

Çizelge Temel soru En güçlü kullanım SCADA örneği
Radial Toplamın oranı nedir? Oran, doluluk, eşik, performans Alarm payı / ünite katkısı
Timeline Ne zaman oldu ve ne kadar sürdü? Olay sırası ve nedensel zincir Alarm–duruş–bakım
Heatmap Nerede ve ne zaman yoğunlaşıyor? Yoğunluk, tekrar, anomali Alarm × saat / ünite × alt sistem
Doğru grafik seçimi: Aynı veri farklı grafiklerle gösterilebilir; ancak en iyi seçim, operatörün veya yöneticinin cevaplaması gereken soruya en doğrudan yanıt veren çizelgedir.
← Önceki İçeriğe Dön