Kart Kombinasyonları ve Yerleşim Seçenekleri

LIVE DASH Rapor Tasarım Aracı, farklı raporlama ihtiyaçlarına cevap verebilmek amacıyla tek karttan çoklu renkli kart matrislerine ve normal kart ile renkli kartların birlikte kullanıldığı karma yerleşimlere kadar çeşitli tasarım seçenekleri sunmaktadır.

Yerleşim seçimi yapılırken yalnızca ekranda kaç kart bulunduğu değil, kartların taşıdığı bilginin önceliği, birbirleriyle ilişkisi ve kullanıcı tarafından ne kadar hızlı algılanması gerektiği de dikkate alınmalıdır.

Tek Kart Yerleşimi

Kart bölgesini yatay olarak kaplayan tek bir kart bulunur. Özellikle SCADA ve ALARM verilerinin grafik veya tablo biçiminde ayrıntılı gösterimi için uygundur.

Örnek: Ünite aktif güç trendi veya ayrıntılı alarm listesi.

Yan Yana İki Kart

İki kart yatay eksende yan yana yerleştirilir. Birbirleriyle karşılaştırılması gereken iki farklı veri setinin aynı bakış alanında sunulması için uygundur.

Örnek: Aktif güç / Reaktif güç.

Yan Yana 2 Renkli Kart

İki Color Card yan yana gösterilir. İki farklı kritik durum veya tekil ölçüm değerinin eş zamanlı olarak izlenmesini sağlar.

Örnek: Ünite-1 durumu / Ünite-2 durumu.

Yan Yana 3 Renkli Kart

Üç Color Card yatay olarak dizilir. Alt sistemlerin veya kritik durum göstergelerinin tek bakışta izlenmesi için uygundur.

Örnek: Kazan durumu / Türbin durumu / Jeneratör durumu.

Yan Yana 4 Renkli Kart

Dört Color Card tek satırda gösterilir. Birden fazla kritik durum bilgisinin hızlı biçimde karşılaştırılmasını sağlar.

Örnek: Elektrik / Mekanik / Enstrümantasyon / SCADA sistem durumu.

2×2 Matris – 4 Renkli Kart

Dört Color Card iki satır ve iki sütun şeklinde yerleştirilir. Dengeli ve simetrik bir görünüm oluşturur.

Örnek: Dört farklı üretim ünitesinin durum izleme ekranı.

3×2 Matris – 6 Renkli Kart

Altı Color Card iki satır ve üç sütun yapısında gösterilir. Orta ölçekli sistemlerde daha ayrıntılı durum izleme için uygundur.

Örnek: Soğutma / Yakıt / Buhar / Su / Elektrik / Emisyon.

4×2 Matris – 8 Renkli Kart

Sekiz Color Card iki satır ve dört sütun düzeninde gösterilir. Büyük tesislerde çok sayıda alt sistemin durum özetini aynı ekranda sunmak için uygundur.

Örnek: Santral alt sistemlerinin kapsamlı durum özet ekranı.

Karma Kart Yerleşimleri

Karma yerleşimler, Normal Kart ile Renkli Kart bileşenlerinin aynı ekran üzerinde farklı büyüklüklerde kullanılmasına olanak verir. Bu yapı özellikle ayrıntılı bir ana metriğin yanında kritik özet göstergelerin sunulması gereken raporlarda etkilidir.

2 Sağda Normal/Renkli, 1 Solda Normal

Sol tarafta büyük bir Normal Kart, sağ tarafta ise isteğe göre Normal veya Renkli iki kart bulunur. Ana metrik ile destekleyici durum bilgilerinin birlikte sunulması için uygundur.

Örnek: Sol: Toplam üretim; Sağ: Alarm ve verim durumu.

2 Solda Normal/Renkli, 1 Sağda Normal

Sağ tarafta büyük bir Normal Kart, sol tarafta ise isteğe göre Normal veya Renkli iki kart bulunur. Bu yerleşimde operasyonel durum bilgileri öncelikli, ayrıntılı özet bilgi ise destekleyici roldedir.

3 Sağda Renkli, 1 Solda Normal

Sol tarafta büyük bir Normal Kart, sağ tarafta üç Renkli Kart yer alır. Ayrıntılı bir analizin yanında kritik KPI göstergelerinin öne çıkarılması için uygundur.

Örnek: Sağda 3 KPI Color Card, solda 1 Alarm Listesi Normal Kartı.

Tasarım yaklaşımı: Büyük Normal Kartlar ayrıntılı analizi, Renkli Kartlar ise hızlı durum farkındalığını temsil edecek şekilde konumlandırıldığında ekranın bilgi hiyerarşisi daha anlaşılır hâle gelir.

Tasarım ve Kullanım Önerileri

Kart yerleşiminin amacı yalnızca daha fazla bilgiyi aynı ekrana sığdırmak değildir. İyi tasarlanmış bir LIVE DASH ekranı, kullanıcıya önemli bilgiyi önce, ayrıntıyı ise gerektiği kadar gösterir.

Görsel Sadelik

Aynı ekranda çok fazla Renkli Kart kullanılması görsel karmaşaya yol açabilir. Kritik göstergeler seçilmeli, gereksiz renk ve gösterge yoğunluğundan kaçınılmalıdır.

Kritik Bilgiyi Öne Çıkarma

Renkli Kartlar özellikle aksiyon gerektiren veya hızlı fark edilmesi gereken durumlarda tercih edilmelidir.

Kullanıcıya Göre Tasarım

Yönetici raporlarında sade ve az sayıda kart; mühendislik raporlarında ise karşılaştırma ve analiz ihtiyacına uygun daha ayrıntılı yerleşimler tercih edilebilir.

Bu kombinasyonlar sayesinde LIVE DASH, hem operasyonel izleme hem de yönetimsel raporlama ihtiyaçlarına uygun, esnek ve ölçeklenebilir ekranlar oluşturulmasına olanak sağlar.

Temel Çizelge Türleri

LIVE DASH, SCADA ve operasyonel veri kaynaklarından elde edilen bilgilerin anlaşılır, karşılaştırılabilir ve karar destekleyici şekilde görselleştirilmesini amaçlayan web tabanlı bir raporlama platformudur.

Temel çizelge türleri; zaman içindeki değişimleri izlemek, büyüklükleri karşılaştırmak, dağılımları görmek ve değişkenler arasındaki ilişkileri analiz etmek için kullanılan ve raporların görsel omurgasını oluşturan araçlardır.

Zaman Serisi Çizelgeleri

Zaman serisi çizelgeleri, bir büyüklüğün zaman içerisindeki değişimini göstermeye odaklanır. LIVE DASH içerisinde özellikle anlık izleme, performans takibi ve trend analizi amacıyla kullanılabilir.

Line / Spline

Üretim gücü, debi, sıcaklık, basınç gibi sürekli değişen değerlerin zamana bağlı seyrini gösterir. Spline türleri, değişimin daha yumuşak ve okunabilir bir görünüme kavuşmasını sağlar.

Area / Spline Area

Zaman içerisindeki birikimli etkiyi veya toplam katkıyı görsel olarak vurgulamak için kullanılabilir. Enerji üretimi, tüketim ve kümülatif değerlerin sunumunda tercih edilebilir.

Zaman serisi çizelgeleri, operatör ve mühendislerin normal dışı davranışları, ani değişimleri ve uzun dönemli eğilimleri hızlı biçimde fark etmesine yardımcı olur.

Karşılaştırma Çizelgeleri

Karşılaştırma çizelgeleri, farklı kategorilere veya dönemlere ait değerlerin birbirleriyle kıyaslanmasını sağlar.

Column / Bar

Üniteler arası üretim, sistem bazlı alarm sayıları veya dönemsel enerji karşılaştırmaları için uygundur. Okunabilirliği yüksek olduğundan yönetici raporlarında da etkin biçimde kullanılabilir.

Logarithmic (Log) Column

Değerler arasında çok büyük farklar bulunduğunda karşılaştırmayı kolaylaştıran logaritmik ölçekli gösterim yaklaşımıdır.

Bu çizelgeler, temel olarak hangi değer daha büyük, hangi birim geride kalıyor veya dönemler arasındaki fark ne kadar gibi sorulara hızlı yanıt vermeyi amaçlar.

Dağılım ve Oran Çizelgeleri

Dağılım çizelgeleri, bir bütünün alt bileşenlerini ve bu bileşenlerin toplam içerisindeki oranlarını görselleştirmeye yöneliktir.

Pie

Toplam içerisindeki kategorilerin oranlarını göstermek için kullanılır. Üretim kaynaklarının dağılımı veya alarm türlerinin oranları gibi özet analizlerde değerlendirilebilir.

Doughnut

Pie çizelgesine benzer şekilde oranları gösterir; merkez alanı ek bilgi veya görsel vurgu için değerlendirilebilir.

Bu tür çizelgeler özellikle özet ve yönetici bakış açısı gerektiren raporlarda kullanılmaya uygundur.

İlişki ve Dağılım Analizi

Scatter

İki değişken arasındaki ilişkiyi görselleştirir. Örneğin debi–güç veya sıcaklık–verim ilişkisi gibi mühendislik analizlerinde kullanılabilir.

Scatter çizelgeleri, değişkenler arasındaki olası korelasyonların ve normal davranıştan ayrılan noktaların fark edilmesine yardımcı olabilir.

Çok Boyutlu ve Analitik Çizelgeler

LIVE DASH, temel görselleştirmenin yanında daha ileri analitik bakış açıları sunan çizelge türlerini de desteklemektedir. Bu türler, birden fazla boyutun veya kategorinin birlikte değerlendirilmesine yönelik görsel modeller oluşturur.

Radar

Birden fazla parametrenin aynı görsel alan içerisinde birlikte karşılaştırılmasını sağlayan çok boyutlu bir gösterim yaklaşımıdır.

Pareto

En büyük etkiye sahip unsurları ön plana çıkarmak amacıyla kullanılan ve 80/20 prensibiyle ilişkilendirilen analitik gösterim türüdür.

Sankey

Bir kaynaktan çıkan değerlerin farklı hedeflere nasıl ve ne oranda aktığını görsel akışlar üzerinden ifade eder.

Timeline Çizelgeleri

Timeline çizelgeleri, olayların, durum değişimlerinin ve zaman bazlı süreçlerin kronolojik akışını görsel olarak ifade eden özel bir çizelge türüdür.

LIVE DASH içerisinde Timeline; bir sistemde ne zaman ne oldu, hangi olay ne kadar sürdü ve olaylar birbiriyle nasıl ilişkiliydi gibi sorulara hızlı ve net yanıt verilmesine yardımcı olur.

Timeline gösterimleri özellikle alarm ve olay kayıtlarının zaman ekseni üzerinde incelenmesi gereken raporlarda anlamlı bir görsel özet oluşturur.

Tabulator Türü Tablolar

Tabulator, verilerin satır–sütun yapısında düzenli ve detaylı biçimde sunulmasını sağlayan çizelge türüdür. Grafiklerin özetlediği bilgiyi ham, sayısal ve ayrıntılı seviyede incelemek isteyen kullanıcılar için tamamlayıcı bir rol üstlenir.

Grafik ve göstergelerin aksine Tabulator, veriyi yalnızca görselleştirmekten ziyade okunabilir, sıralanabilir ve karşılaştırılabilir bir veri yapısına dönüştürür. Bu nedenle ayrıntılı mühendislik ve operasyon raporlarında grafiklerle birlikte kullanılabilir.

Alarm Listeleri

Alarm listeleri, SCADA ve izleme sistemlerinde gerçekleşen alarmların ve gerçekleşme sayılarının listelenmesine yönelik temel izleme bileşenlerindendir. Alarm verilerinin yalnızca grafiksel özetini değil, gerektiğinde ayrıntılı liste görünümünü de sağlar.

Alarm Odaklı İzleme

Gerçekleşen alarm kayıtlarının rapor içerisinde düzenli ve doğrudan incelenebilmesini sağlar.

Alarm Analiziyle Birlikte Kullanım

Alarm listeleri; Pareto, Radar, Heatmap, Timeline ve benzeri analitik gösterimlerle birlikte kullanılarak farklı bakış açıları oluşturabilir.

Çizelge Türlerini Seçerken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Çizelge türü seçimi, verinin kendisi kadar önemlidir. Aynı veri farklı çizelgelerde farklı mesajlar verebilir. Bu nedenle seçim yapılırken öncelikle raporun cevaplaması gereken soru belirlenmelidir.

Analiz ihtiyacı Uygun çizelge yaklaşımı
Zaman içerisindeki değişimi görmek Line, Spline, Area
Kategorileri veya üniteleri karşılaştırmak Column, Bar
Oransal dağılımı görmek Pie, Doughnut
İki değişken arasındaki ilişkiyi incelemek Scatter
Birden fazla boyutu karşılaştırmak Radar
En etkili unsurları belirlemek Pareto
Akışların kaynak-hedef ilişkisini görmek Sankey
Olayların kronolojik akışını incelemek Timeline
Ayrıntılı sayısal kayıtları incelemek Tabulator
Alarm kayıtlarını listelemek Alarm List

Önemli Not

Aşağıda çizelge türleri açıklanırken verilen örnekler, ilgili çizelgelerin kullanılabileceği analiz alanlarını göstermek amacıyla sunulmuştur. Bu örneklerde yer alan analizlerin bir bölümü hâlihazırda LIVE DASH yazılımı tarafından desteklenmeyebilir.

Bununla birlikte söz konusu analiz türleri, LIVE DASH yazılımının gelecekteki yetenekleri arasına eklenebilecek şekilde geliştirilebilir.

Sonuç

LIVE DASH'in kart kombinasyonları ve çizelge seçenekleri, raporların yalnızca veri göstermesini değil, verinin kullanıcı tarafından doğru hızda ve doğru bağlamda algılanmasını sağlar. Normal Kartlar ayrıntılı analiz için güçlü bir alan sunarken, Renkli Kartlar kritik tekil bilgileri öne çıkarır.

Buna karşılık Line, Spline, Area, Column, Bar, Pie, Doughnut, Scatter, Radar, Pareto, Sankey, Timeline ve Tabulator gibi çizelgeler farklı analitik ihtiyaçlara cevap verir. Doğru kart yerleşimi ile doğru çizelge türünün birlikte seçilmesi, LIVE DASH raporlarının operasyonel izleme ve yönetimsel karar destek açısından daha etkili kullanılmasını sağlar.

← Önceki İçeriğe Dön