ALARM LİSTESİ Hakkında

ALARM LİSTESİ, EOS SCADA içerisinde alarm bilgilerinin operatöre tablo halinde sunulması amacıyla kullanılan ALARMLISTESI User Control tipidir. Kontrolün çok sayıda yapılandırma seçeneğine sahip olması, farklı SCADA ekranlarında farklı alarm izleme ihtiyaçlarına uyarlanmasını sağlar.

Alarm listesi yalnızca aktif alarmları göstermekle sınırlı değildir. ListType özelliği üzerinden alarm bilgilerinin farklı gösterim türleri kullanılabilir. Bunun yanında arşiv verileri, filtreler, KKS bilgisi, alarm oluşma ve düzelme zamanları, veri değeri ve oluşma sayısı gibi bilgiler de tablo yapısında yapılandırılabilir.

Alarm Listesi'nin temel rolü

ALARMLISTESI, SCADA operatörünün alarm durumlarını tek bir kullanıcı kontrolü üzerinden izlemesini, filtrelemesini ve farklı alarm gösterim modelleri içerisinde değerlendirmesini sağlayan merkezi bir arayüz elemanıdır.

Nasıl Yapılandırılır?

ALARM LİSTESİ yapılandırılırken önce alarm listesinin temel kimliği ve güncelleme yöntemi belirlenir. Daha sonra alarm gösterim türü, tablo görünümü, filtreler ve arşiv ayarları yapılandırılır.

Önerilen yapılandırma sırası

  1. Genel: kontrol tipi, kontrol adı, güncelleme aralığı ve temel görünüm.
  2. Alarm Tablosu: alarm gösterim türü, renklendirme, arşiv ve KKS ayarları.
  3. Sütunlar: alarm durumu, veri adı, alarm tanımı, zaman ve değer sütunlarının genişlikleri.
  4. Filtre: metin filtresi, global filtre ve ek filtrelerin yapılandırılması.
  5. Alarm Verileri: arşivden veri kullanımı ve arşiv gün sayısı.
  6. Güncelleme: yerel zamanlayıcı, merkezi zamanlayıcı veya iş parçacığı seçimi.
  7. Sıralama: alarm listesindeki sıralama davranışının belirlenmesi.

Genel Özellikler

ALARMLISTESI kontrolünün temel kimliği, güncelleme aralığı ve genel görünümü aşağıdaki özelliklerle belirlenir.

Özellik EOS Türkçe Karşılığı Varsayılan Ne işe yarar? Nerede kullanılır?
UCType Kontrol Tipi ALARMLISTESI Kontrolün EOS SCADA içindeki User Control tipini tanımlar. Alarm listesinin temel kullanıcı kontrolü tipinin belirlenmesinde.
UpdateInterval Güncelleme Aralığı 1000 ms Kontrolün güncelleme aralığını belirler. Alarm bilgilerinin periyodik olarak yenilendiği SCADA ekranlarında.
UCBackColor Kontrol Arka Renk White Kullanıcı kontrolünün arka plan rengini belirler. Alarm tablosunun genel arka plan görünümünde.
UCForeColor Kontrol Yazı Rengi Black Kontrolün temel yazı rengini belirler. Alarm tablosundaki metinlerin genel görünümünde.
UCFont Kontrol Yazı Tipi Arial Narrow, 8.25 pt Kullanıcı kontrolünde kullanılan yazı tipini belirler. Alarm bilgilerinin okunabilirliğini düzenlemek için.

Alarm Tablosu Ayarları

Bu grup ALARM LİSTESİ'nin temel alarm gösterim modelini ve tablo davranışını belirler. Özellikle ListType özelliği, alarm listesinin nasıl gösterileceğini belirleyen temel özelliklerden biridir.

Özellik EOS Türkçe Karşılığı Varsayılan Ne işe yarar? Nerede kullanılır?
ListType Liste Tipi Snitch Alarm listesinin kullanılacak gösterim türünü belirler. Alarm bilgilerinin farklı gösterim modellerinde sunulmasında.
ColorAlarms Renkli Alarmlar false Alarm renklendirme kullanımını belirler. Alarm durumlarının renklerle ayırt edilmesinin istendiği alarm tablolarında.
KeepAlarmArchive Alarm Arşivini Tut false Alarm arşivinin tutulmasına ilişkin ayarı belirler. Alarm geçmişinin saklanmasının gerektiği uygulamalarda.
UseKKS KKS Kullan false KKS kullanımını belirler. KKS ile tanımlanan enerji ve endüstriyel tesis ekipmanlarının alarm listelerinde.
AlarmResetInterval Alarm Sıfırlama Aralığı 0 Alarm sıfırlama aralığı için kullanılan değeri belirler. Alarm sıfırlama davranışının yapılandırıldığı uygulamalarda.

Temel gösterim seçimi

ListType      = Snitch
ColorAlarms   = false
KeepAlarmArchive = false
UseKKS        = false

Alarm İşleme ve Performans Uyarısı

Bu kullanıcı kontrolü SCADA programının ana alarm işleme iş parçacığından bağımsız çalışır. Kontrol, alarmları kendi işleme zaman aralığına göre kendisi işler. Bu nedenle ana alarm işleme iş parçacığı kadar güvenilir olmayabilir. Özellikle çok hızlı gelip giden alarmlar olmak üzere bütün alarm olaylarını yakalayamayabilir. Bu durum, özellikle Sürekli Göster (Dispalyall) gibi alarm durumlarını kontrolün kendi işleme döngüsü üzerinden takip eden kullanım biçimlerinde dikkate alınmalıdır.

Ayrıca alarm listesi canlı çalışırken Alarm Listesi Tipi değiştirilebilir ve alarm listesine filtreler eklenebilir. Bu nedenle aynı SCADA projesine gereğinden fazla sayıda ALARMLISTESI kullanıcı kontrolü eklenmesi önerilmez. Her bir kontrol kendi alarm işleme döngüsünü ayrı ayrı çalıştırdığı için, çok sayıda alarm listesi kontrolü SCADA yazılımının işlem yükünü artırarak genel performansın düşmesine neden olabilir.

Öneri: Aynı alarm kaynağını farklı amaçlarla göstermek gerektiğinde, mümkün olduğunca mevcut alarm listesi kontrolünde ListType (Liste Tipi) değişimi ve filtreleme özelliklerinden yararlanılmalı; gereksiz tekrar eden alarm listesi kontrollerinden kaçınılmalıdır.

ListType (Liste Tipi) Değerleri

ListType, ALARM LİSTESİ'nin alarm bilgilerini hangi gösterim türüyle sunacağını belirleyen önemli bir Seçenek Kümesi özelliğidir. Bu seçenekler yalnızca tablonun görünüşünü değil, alarmın ne zaman listede tutulacağını, geliş-gidiş bilgilerinin nasıl gösterileceğini ve bazı durumlarda alarm bilgilerinin hangi veri kaynağından alınacağını belirleyen temel çalışma modelleridir.

Önemli özellik

Alarm listesinin kullanım amacına göre ListType seçimi, kontrolün operatöre sunduğu alarm görünümünü doğrudan etkiler. Aşağıdaki Türkçe karşılıklar terminoloji sözlüğü ve verilen kaynak koddaki Description değerleri esas alınarak verilmiştir.

Seçenekler Kümesi Türkçe
Snitch İspiyon
Cumulative Kümülatif
Database Veri Tabanı
Dispayactive Aktif Goster
Dispalyall Sürekli Göster

1. Snitch — İspiyon

İspiyon modeli, özellikle operatörün alarmı görmesi ve onaylaması gereken alarm ekranları için kullanılır. Buradaki temel mantık, alarmın aktif olması ile operatörün alarmı onaylamış olması durumlarının birlikte izlenmesidir.

İspiyon gösteriminde alarmın operatöre bildirilmesi ve operatör tarafından onaylanması esas alınır. Alarm, alarm yapılandırmasında onay gerektirecek şekilde tanımlanmışsa ve alarm aktif duruma gelirse listeye düşer. Operatör alarmı onayladığında alarm satırı üzerinde onaylandığını gösteren işaret bulunur.

Alarm ortadan kalktığında alarm daha önce onaylanmışsa listeden çıkar. Alarm ortadan kalkmasına rağmen henüz onaylanmamışsa listede kalmaya devam eder ve alarmın artık aktif olmadığını gösterecek şekilde rengi değişir. Böylece operatör, alarmın geldiğini ve gittiğini ancak henüz onay işleminin yapılmadığını listeden ayırt edebilir.

ListType = Snitch

2. Cumulative — Kümülatif

Kümülatif modelin temel amacı yalnızca mevcut alarm durumunu değil, alarmın geliş ve gidiş olaylarını zaman sırasıyla birlikte göstermektir. Böylece alarmın yaşam döngüsü listeden izlenebilir.

Kümülatif gösteriminde alarmın geliş ve gidiş olayları birlikte izlenir. Alarm geldiğinde geliş yönünü gösteren ok, alarm ortadan kalktığında ise gidiş yönünü gösteren ok kullanılır. Alarm olayları zaman sırasına göre listelenir. Böylece operatör, alarmın ne zaman geldiğini ve ne zaman ortadan kalktığını aynı alarm geçmişi içerisinde takip edebilir.

ListType = Cumulative

3. Database — Veri Tabanı

Veri Tabanı modeli, alarm olaylarının kalıcı olarak işlenmiş kayıtlar üzerinden izlenmesini amaçlar. Görsel olarak Kümülatif modele benzese de veri kaynağı ve çalışma mantığı farklıdır.

Veri Tabanı gösterimi, görünüm olarak Kümülatif gösterime benzer. Alarmın geliş ve gidiş olayları, geliş ve gidiş yönünü gösteren oklarla ve zaman sırasına göre gösterilir. Ancak burada temel fark, alarm bilgilerinin doğrudan veri tabanından okunmasıdır.

Bu gösterim türünde kullanıcı kontrolü alarmın kendisi hakkında karar veren bağımsız bir alarm işleme mekanizması olarak çalışmaz. Kontrol, üst iş parçacığında çalışan alarm işleme thread'inin veri tabanına işlediği alarm listesini kullanır. Bu nedenle kontrol, alarm işleme thread'inin ürettiği kayıtları görüntüler.

ListType = Database

4. Dispayactive — Aktif Göster

Aktif Göster modeli, operatörün geçmiş alarm olaylarından ziyade o anda aktif olan alarmlara odaklanmasını sağlar. Bu nedenle özellikle aktif alarm sayısının hızlı biçimde görülmesi gereken ekranlarda anlamlıdır.

Aktif Göster gösteriminde yalnızca o anda aktif durumda bulunan alarmlar görüntülenir. Alarm aktifliğini kaybettiğinde alarm artık aktif alarm listesinin parçası değildir ve bu görünümden çıkar. Bu nedenle bu gösterim, operatörün özellikle o anda devam eden aktif alarmlara odaklanması gereken ekranlar için uygundur.

ListType = Dispayactive

5. Dispalyall — Sürekli Göster

Sürekli Göster modeli, alarm listesini yalnızca aktif alarmlarla sınırlamaz. Alarmın o andaki durumu ne olursa olsun alarm listesinde tutulur ve operatör aynı listede aktif ve pasif durumları birlikte görebilir.

Sürekli Göster seçeneğinde alarmların tamamı, o andaki aktif veya pasif durumlarıyla birlikte gösterilir. Yani alarm aktifse aktif, alarm ortadan kalkmışsa pasif durumu listede tutulur. Bu yaklaşım alarmın yalnızca mevcut durumunu değil, kontrol tarafından işlenmiş alarm kayıtlarının o anki durumunu birlikte görmeyi sağlar.

ListType = Dispalyall

Alarm Tablosu Sütun Ayarları

Alarm listesindeki bilgi sütunlarının genişlikleri ayrı ayrı yapılandırılabilir. Bu özellikler, alarm listesinin ekran üzerindeki yerleşimini ve hangi bilginin ne kadar alan kaplayacağını belirlemek için kullanılır.

Özellik EOS Türkçe Karşılığı Varsayılan Ne işe yarar? Nerede kullanılır?
HeaderBackColor Başlık Arka Plan Rengi White Alarm tablosu başlığının arka plan rengini belirler. Tablo başlığının görsel görünümünde.
HeaderForeColor Başlık Yazı Rengi Black Alarm tablosu başlığının ön plan rengini belirler. Başlık metinlerinin görünümünde.
HeaderFont Başlık Fontu Arial Narrow, 8.25 pt Alarm tablosu başlığının yazı tipini belirler. Tablo sütun başlıklarının okunabilirliğinde.
AlarmStatusColWidth Alarm Durumu Sütun Genişliği 40 Alarm durumu sütununun genişliğini belirler. Alarm durumunun gösterildiği sütunda.
AlarmDataNameColWidth Alarm Veri Adı Sütun Width 0 Alarm veri adı sütununun genişliğini belirler. Alarmın bağlı olduğu veri adının gösterildiği sütunda.
AlarmDefinitionColWidth Alarm Tanımı Sütun Genişliği 250 Alarm tanımı sütununun genişliğini belirler. Alarm açıklamasının veya tanımının gösterildiği sütunda.
TimeOfOccurrenceColWidth Oluşma Zamanı Sütun Genişliği 100 Oluşma zamanı sütununun genişliğini belirler. Alarmın oluştuğu zaman bilgisinin gösteriminde.
TimeOfRecoveryColWidth Düzeltme Süresi Sütun Genişliği 100 Düzeltme süresi sütununun genişliğini belirler. Alarmın düzelme/recovery zamanının gösteriminde.
DataValueColWidth Veri Değeri Sütun Genişliği 80 Veri değeri sütununun genişliğini belirler. Alarmı oluşturan veri değerinin gösteriminde.
NumberOfOccurrenceColWidth Oluşma Sayısı Sütun Genişliği 80 Oluşma sayısı sütununun genişliğini belirler. Alarmın kaç kez oluştuğunun gösterildiği sütunda.

Örnek sütun düzeni

AlarmStatusColWidth       = 40
AlarmDefinitionColWidth   = 250
TimeOfOccurrenceColWidth  = 100
TimeOfRecoveryColWidth    = 100
DataValueColWidth         = 80
NumberOfOccurrenceColWidth = 80

Filtre Ayarları

Alarm listesinde görüntülenecek alarm bilgilerinin filtrelenmesi için metin ve global filtre özellikleri kullanılabilir.

Özellik EOS Türkçe Karşılığı Varsayılan Ne işe yarar? Nerede kullanılır?
FilterText Metni Filtrele "" Alarm listesi için kullanılacak metin filtresini belirler. Belirli metinleri içeren alarm kayıtlarının filtrelenmesinde.
UseGlobalFilter Global Filtre Kullan false Global filtre kullanımını belirler. SCADA genelindeki filtre mekanizmasının alarm listesine uygulanmasında.
_ExtraFilterText Ekstra Filtre Metni — Ek filtre metni koleksiyonunu temsil eder. Kaynak kodunda tanımlanan ekstra filtre yapısının kullanıldığı uygulamalarda.

EXTRA_FILTERTEXT_COLLECTION: Kaynak kodunda EXTRA_FILTERTEXT_COLLECTION[] dizisi olarak kullanılan bu yapı içerisinde _FilterText alanı tanımlıdır. Verilen kaynak tanımında ekstra filtrelerin nasıl işlendiğine ilişkin başka bir davranış bilgisi bulunmamaktadır.

Alarm Veri Ayarları

Özellik EOS Türkçe Karşılığı Varsayılan Ne işe yarar? Nerede kullanılır?
DataFromArchive Arşivdeki Veriler false Alarm verilerinin arşivden kullanılmasına ilişkin ayarı belirler. Alarm listesinin geçmiş/arşiv verileriyle çalıştırıldığı uygulamalarda.
NumberOfArchiveDays Arşiv Gün Sayısı 3 Arşiv verileri için kullanılacak gün sayısını belirler. Arşivden alınacak alarm verilerinin zaman aralığının belirlenmesinde.

Arşiv verileriyle kullanım

DataFromArchive    = true
NumberOfArchiveDays = 3

Bu örnekte alarm listesi için arşiv verilerinin kullanılması ve arşiv gün sayısının 3 olarak ayarlanması gösterilmektedir.

UpdateMode (Güncelleme Modu) Değerleri

UpdateMode, alarm listesinin güncelleme mekanizmasında kullanılacak yöntemi belirler.

Seçenekler Kümesi Türkçe
Localtimer Yerel Zamanlayıcı
Maintimer Merkezi Zamanlayıcı
Thread İş Parçacığı

Varsayılan güncelleme modu

UpdateMode = Localtimer

Kaynak kodunda varsayılan değer Localtimer olarak tanımlanmıştır ve Türkçe açıklaması Yerel Zamanlayıcı'dır.

Sıralama Ayarı

Özellik EOS Türkçe Karşılığı Varsayılan Ne işe yarar? Nerede kullanılır?
UseSorting Sıralama Kullan false Alarm listesindeki sıralama kullanımını belirler. Alarm kayıtlarının belirli bir sıralama mantığıyla gösterilmesinin istendiği ekranlarda.

Uygulama Örnekleri

Aktif Alarm Listesi

Aktif alarm görünümüne yönelik temel bir örnek yapılandırma:

UCType          = ALARMLISTESI
ListType        = Dispayactive
ColorAlarms     = true
UseSorting      = true
UpdateMode      = Localtimer
UpdateInterval  = 1000

Kümülatif Alarm Listesi

Kümülatif gösterim türüyle yapılandırılmış örnek:

ListType             = Cumulative
ColorAlarms          = true
KeepAlarmArchive     = true
AlarmDefinitionColWidth = 250
TimeOfOccurrenceColWidth = 100
TimeOfRecoveryColWidth  = 100

Arşivden Alarm Verileri

Arşiv verilerinin kullanıldığı örnek:

DataFromArchive     = true
NumberOfArchiveDays = 3
ListType            = Database

KKS Kullanılan Alarm Listesi

KKS bilgilerinin kullanıldığı bir alarm listesi için:

UseKKS        = true
ColorAlarms   = true
UseSorting    = true

Filtrelenmiş Alarm Listesi

Metin filtresi kullanılan örnek:

FilterText       = "POMPA"
UseGlobalFilter  = false

Özelliklerin Hızlı Referansı

Grup Temel Özellikler
Genel UCType, UCName, UpdateInterval, UCBackColor, UCForeColor, UCFont
Alarm Tablosu ListType, ColorAlarms, KeepAlarmArchive, UseKKS, AlarmResetInterval
Başlık HeaderBackColor, HeaderForeColor, HeaderFont
Sütunlar AlarmStatusColWidth, AlarmDataNameColWidth, AlarmDefinitionColWidth, TimeOfOccurrenceColWidth, TimeOfRecoveryColWidth, DataValueColWidth, NumberOfOccurrenceColWidth
Filtre FilterText, UseGlobalFilter, _ExtraFilterText
Alarm Verileri DataFromArchive, NumberOfArchiveDays
Güncelleme UpdateMode, UpdateInterval
Sıralama UseSorting

Sonuç

ALARM LİSTESİ (ALARMLISTESI), EOS SCADA'nın alarm yönetimi ve operatör izleme ekranlarında kullanılan, çok sayıda yapılandırma seçeneğine sahip temel User Control'lerden biridir.

Özellikle ListType ile belirlenen gösterim türleri, filtreleme, arşiv verileri, KKS, renkli alarm gösterimi, sütun genişlikleri, güncelleme modu ve sıralama özellikleri birlikte kullanılarak farklı alarm izleme ekranları oluşturulabilir.

Dokümantasyon standardı: Bu sayfadaki Property adları EOS SCADA kaynak kodundaki teknik isimlerdir. ENUM değerleri İngilizce teknik adlarıyla korunmuş, Türkçe karşılıkları kaynak kodundaki Description değerleri ve EOS terminoloji sözlüğü esas alınarak gösterilmiştir. Kaynak kodunda işlevi ayrıca açıklanmayan alanlar için ek davranış varsayımı yapılmamıştır.

← Önceki İçeriğe Dön