ANNUNCIATOR, EOS SCADA içerisinde alarm ve durum bilgilerinin
görsel olarak sunulması için kullanılan bir User Control tipidir. Klasik endüstriyel
annunciator panellerinde olduğu gibi temel amaç, normal dışı bir proses veya ekipman
durumunun operatörün dikkatine açık ve hızlı biçimde sunulmasıdır.
Endüstriyel uygulamalarda annunciator yapıları proses alarmı, ekipman arızası,
yüksek/düşük değerler, yardımcı sistem durumları ve kritik işletme koşulları gibi
durumların bildirilmesinde kullanılır. Geleneksel yapılarda ışıklı pencereler ve
sesli uyarılar kullanılabilirken, SCADA/HMI ortamlarında aynı yaklaşım ekran üzerindeki
renk, metin ve hareket davranışlarıyla gerçekleştirilebilir. citeturn0search0turn0search3
EOS SCADA ANNUNCIATOR kontrolünde mesajlar dört ayrı satır üzerinden tanımlanabilir.
Alarm seviyeleri için alt, orta ve üst limit değerleri kullanılabilir. Dört ayrı
düğme rengi ve dört ayrı metin rengi ile farklı durumların görsel olarak ayrıştırılması
mümkündür.
ANNUNCIATOR'ın önemli bir özelliği de yalnızca pasif bir alarm göstergesi olmamasıdır.
Verilen AlarmType seçenekleri arasında komut göndermeye yönelik
Commandwithmultipleread seçeneği bulunmaktadır. Bu nedenle kontrolün
işletme sırasında hangi kullanıcı seviyesinde kullanılabileceği
AuthorizationLevel ile birlikte değerlendirilmelidir.
Temel yaklaşım:
ANNUNCIATOR; alarm durumunu renk, metin ve görsel hareketlerle operatöre
bildirebilir ve seçilen çalışma tipine göre komut işlevleri de içerebilir.
Yan yana veya alt alta birden fazla ANNUNCIATOR yerleştirilerek bir alarm
matrisi veya ekipman durum paneli oluşturulabilir.
ANNUNCIATOR yapılandırması; önce temel kontrol özelliklerinin, ardından şekil
ve kenarlık yapısının, görsel arka planın, mesajların, alarm davranışının,
renklerin ve son olarak yetki seviyesinin belirlenmesi şeklinde ele alınabilir.
Önerilen yapılandırma sırası
- Genel: kontrol tipi, güncelleme, ondalık hane ve temel görünüm.
- LED: yanıp sönme aralığı.
- Şekil: ANNUNCIATOR şeklinin belirlenmesi.
- Kenarlık: genişlik, renk ve kenarlık stili.
- Gradyan ve doku: arka plan görünümünün oluşturulması.
- Metin: varsayılan ve dört mesaj satırının tanımlanması.
- Alarm: alarm tipi ve alarm limitlerinin belirlenmesi.
- Renk: dört durum için düğme ve metin renklerinin belirlenmesi.
- Buton: dokunuş sıfırlama süresinin ayarlanması.
- Yetki: komut gönderebilen kontrol için AuthorizationLevel belirlenmesi.
ANNUNCIATOR kontrolünün temel çalışma ve görünüm özellikleri aşağıdaki
genel parametrelerle belirlenir.
Property tablosu:
Her satırda teknik Property adı, EOS Türkçe karşılığı, varsayılan değer,
kullanım amacı ve tipik kullanım alanı birlikte verilmiştir.
| Özellik |
EOS Türkçe Karşılığı |
Varsayılan |
Ne işe yarar? |
Nerede kullanılır? |
UCType |
Kontrol Tipi |
ANNUNCIATOR |
Kontrolün EOS SCADA içindeki User Control tipini tanımlar. |
ANNUNCIATOR kontrolünün temel tip tanımında. |
UpdateInterval |
Güncelleme Aralığı |
1000 ms |
Kontrolün güncelleme aralığını belirler. |
Alarm ve durum bilgilerinin periyodik olarak yenilendiği ekranlarda. |
DecimalPoint |
Ondalık Hane |
0 |
Sayısal değerlerin gösterimindeki ondalık hane sayısını belirler. |
Alarm limitleri veya sayısal durum bilgilerinin gösteriminde. |
UCBackColor |
Kontrol Arka Renk |
Transparent |
Kontrolün temel arka plan rengini belirler. |
ANNUNCIATOR'ın SCADA ekranıyla görsel bütünlüğünde. |
UCForeColor |
Kontrol Yazı Rengi |
Black |
Kontrolün temel ön plan ve yazı rengini belirler. |
Genel metin görünümünün düzenlenmesinde. |
UCFont |
Kontrol Yazı Tipi |
Arial Narrow, 9.75 pt, Bold |
Kontrol üzerindeki temel yazı tipini belirler. |
Alarm ve durum metinlerinin okunabilirliğini düzenlemek için. |
ANNUNCIATOR alarm durumlarında yanıp sönme gibi görsel uyarılar oluşturabilir.
Yanıp sönme davranışının zamanlaması BlinkInterval ile belirlenir.
| Özellik |
EOS Türkçe Karşılığı |
Varsayılan |
Ne işe yarar? |
Nerede kullanılır? |
BlinkInterval |
Yanıp Sönme Aralığı |
500 ms |
Yanıp sönme davranışının zaman aralığını belirler. |
Alarm durumunun dikkat çekici biçimde gösterilmesinde. |
Shape özelliği ANNUNCIATOR kontrolünün ekrandaki geometrik
biçimini belirler. Farklı şekiller kullanılarak alarm grupları veya ekipman
durumları görsel olarak ayrıştırılabilir.
| Özellik |
EOS Türkçe Karşılığı |
Varsayılan |
Ne işe yarar? |
Nerede kullanılır? |
Shape |
Şekil |
Rectangle |
ANNUNCIATOR'ın geometrik şeklini belirler. |
Alarm göstergelerinin ekran üzerindeki görsel biçiminin belirlenmesinde. |
Shape özelliğinin seçenekleri kaynak koddaki teknik adlarıyla
aşağıda verilmiştir.
| Seçenekler Kümesi |
Türkçe |
Rectangle |
Dikdörtgen |
Roundedrectangle |
Yuvarlatılmış Dikdörtgen |
Diamond |
Elmas |
Ellipse |
Elips |
Linedown |
Aşağı Doğru Çizgi |
Linehorizontal |
Yatay Çizgi |
Lineup |
Yukarı Doğru Çizgi |
Linevertical |
Dikey Çizgi |
Triangleup |
Yukarı Doğru Üçgen |
Triangledown |
Aşağı Doğru Üçgen |
Triangleleft |
Sola Doğru Üçgen |
Triangleright |
Sağa Doğru Üçgen |
Ballonne |
Kuzey Doğu Yönünde Balon |
Ballonse |
Güney Doğu Yönünde Balon |
Ballonnw |
Kuzey Batı Yönünde Balon |
Ballonsw |
Güney Batı Yönünde Balon |
Custompolygon |
Özel Çokgen |
Custompie |
Özel Pasta Dilimi |
Kenarlık özellikleri ANNUNCIATOR'ın alarm durumunu çevreleyen görsel sınırını
belirler. Genişlik, renk ve çizgi stili ayrı ayrı yapılandırılabilir.
| Özellik |
EOS Türkçe Karşılığı |
Varsayılan |
Ne işe yarar? |
Nerede kullanılır? |
BorderWidth |
Kenarlık Genişliği |
2 |
Kontrol kenarlığının genişliğini belirler. |
Alarm göstergesinin görsel sınırını belirginleştirmek için. |
BorderColor |
Kenarlık Rengi |
Black |
Kontrol kenarlığının rengini belirler. |
Kontrolün çevresinin görsel olarak ayrıştırılmasında. |
BorderStyle |
Kenarlık Stili |
Solid |
Kenarlığın çizgi stilini belirler. |
Alarm göstergesinin görsel tasarımında. |
BorderStyle (Kenarlık Stili) Değerleri
| Seçenekler Kümesi |
Türkçe |
Dash |
Çizgi |
Dashdot |
Çizgi Nokta |
Dashdotdot |
Çizgi Nokta Nokta |
Dot |
Nokta Nokta |
Solid |
Düz |
Gradyan özellikleri, ANNUNCIATOR arka planının iki renk arasında geçişli
olarak oluşturulmasına olanak sağlar. Gradyan kullanımının etkin olup olmadığı
DrawGradient ile belirlenir.
| Özellik |
EOS Türkçe Karşılığı |
Varsayılan |
Ne işe yarar? |
Nerede kullanılır? |
DrawGradient |
Gradyan Çiz |
false |
Gradyan arka plan kullanımını belirler. |
Alarm göstergesinin arka planında geçişli renk kullanılması istendiğinde. |
CenterColor |
Orta Renk |
DarkGray |
Gradyan başlangıç rengini belirler. |
Gradyanlı alarm göstergelerinde. |
SurroundColor |
Surround Renk |
LightGray |
Gradyan bitiş rengini belirler. |
Gradyanın ikinci renk geçişinin belirlenmesinde. |
| Özellik |
EOS Türkçe Karşılığı |
Varsayılan |
Ne işe yarar? |
Nerede kullanılır? |
BackgroundTexture |
Arka Plan Dokusu |
"" |
Kontrol arka planında kullanılacak doku dosyasını belirler. |
Özel görsel tasarım veya belirli alarm durumlarının dokuyla vurgulanmasında. |
ANNUNCIATOR üzerinde varsayılan metin ve dört ayrı mesaj satırı kullanılabilir.
Bu yapı, alarm seviyelerine veya ekipman durumlarına göre farklı açıklamaların
aynı kontrol içerisinde sunulmasına olanak verir.
| Özellik |
EOS Türkçe Karşılığı |
Varsayılan |
Ne işe yarar? |
Nerede kullanılır? |
DefaultText |
Varsayılan Metin |
"" |
Kontrolün varsayılan mesaj metnini belirler. |
Alarm veya özel mesaj bulunmadığında gösterilecek metinde. |
MessageText1 |
Mesaj Metni1 |
"" |
İlk satır mesaj metnini belirler. |
Birinci alarm/durum mesajının gösteriminde. |
MessageText2 |
Mesaj Metni2 |
"" |
İkinci satır mesaj metnini belirler. |
İkinci alarm/durum mesajının gösteriminde. |
MessageText3 |
Mesaj Metni3 |
"" |
Üçüncü satır mesaj metnini belirler. |
Üçüncü alarm/durum mesajının gösteriminde. |
MessageText4 |
Mesaj Metni4 |
"" |
Dördüncü satır mesaj metnini belirler. |
Dördüncü alarm/durum mesajının gösteriminde. |
Alarm ayarları ANNUNCIATOR'ın hangi alarm davranışıyla çalışacağını ve
alarm durumlarının hangi eşiklerle ayrıştırılacağını belirler.
| Özellik |
EOS Türkçe Karşılığı |
Varsayılan |
Ne işe yarar? |
Nerede kullanılır? |
AlarmType |
Alarm Tipi |
Coloronoff |
ANNUNCIATOR'ın alarm durumundaki görsel veya komut davranışını belirler. |
Alarmın renk, metin, yanıp sönme, kenarlık, titreme veya komut davranışının seçilmesinde. |
AlarmLowerLimit |
Alarm Alt Limit |
50 |
Alarm durumlarının alt eşik değerini belirler. |
Alt alarm seviyesinin belirlenmesinde. |
AlarmMidLimit |
Alarm Orta Limit |
75 |
Alarm durumlarının orta eşik değerini belirler. |
Orta alarm seviyesinin belirlenmesinde. |
AlarmUpperLimit |
Alarm Üst Limit |
100 |
Alarm durumlarının üst eşik değerini belirler. |
Üst alarm seviyesinin belirlenmesinde. |
AlarmType (Alarm Tipi) Değerleri
AlarmType seçimi ANNUNCIATOR'ın alarm durumunda nasıl davranacağını
belirler. Özellikle Commandwithmultipleread seçeneği kontrolün
komut işlevi içerebildiğini gösterdiği için yetki ayarıyla birlikte ele alınmalıdır.
| Seçenekler Kümesi |
Türkçe |
Commandwithmultipleread |
Çoklu Okumalı Yazma |
Annunciatorwithmultipleread |
Çoklu Okumalı Annunciator |
Simpleannunciator |
Basit Annunciator |
Coloronoff |
Renk Değişimi |
Textonoff |
Metin Değişimi |
Colorandtextonoff |
Renk ve Metin Değişimi |
Blink |
Yanıp Sönme |
Animatedborder |
Hareketli Kenar |
Vibrate |
Titreme |
Dört farklı düğme rengi, ANNUNCIATOR'ın farklı alarm veya durum seviyelerini
görsel olarak birbirinden ayırmak için kullanılabilir.
| Özellik |
EOS Türkçe Karşılığı |
Varsayılan |
Ne işe yarar? |
Nerede kullanılır? |
ButtonColor1 |
Buton Rengi 1 |
Lime |
Birinci durumun düğme rengini belirler. |
Birinci alarm/durum seviyesinde. |
ButtonColor2 |
Buton Rengi 2 |
Yellow |
İkinci durumun düğme rengini belirler. |
İkinci alarm/durum seviyesinde. |
ButtonColor3 |
Buton Rengi 3 |
Orange |
Üçüncü durumun düğme rengini belirler. |
Üçüncü alarm/durum seviyesinde. |
ButtonColor4 |
Buton Rengi 4 |
Red |
Dördüncü durumun düğme rengini belirler. |
Yüksek öncelikli alarm/durum seviyesinde. |
| Özellik |
EOS Türkçe Karşılığı |
Varsayılan |
Ne işe yarar? |
Nerede kullanılır? |
TextColor1 |
Metin Rengi 1 |
Black |
Birinci mesajın metin rengini belirler. |
Birinci durum mesajının gösteriminde. |
TextColor2 |
Metin Rengi 2 |
Black |
İkinci mesajın metin rengini belirler. |
İkinci durum mesajının gösteriminde. |
TextColor3 |
Metin Rengi 3 |
Black |
Üçüncü mesajın metin rengini belirler. |
Üçüncü durum mesajının gösteriminde. |
TextColor4 |
Metin Rengi 4 |
Black |
Dördüncü mesajın metin rengini belirler. |
Dördüncü durum mesajının gösteriminde. |
| Özellik |
EOS Türkçe Karşılığı |
Varsayılan |
Ne işe yarar? |
Nerede kullanılır? |
ButtonTactResetTime |
Buton Dokunuşu Sıfırlama Süresi |
100 ms |
Buton dokunuşu sonrasında sıfırlama süresini belirler. |
ANNUNCIATOR'ın buton/komut davranışında. |
AuthorizationLevel (Yetki Düzeyi) Değerleri
AuthorizationLevel, kontrolün kullanılabilmesi için gerekli
yetki seviyesini belirler. ANNUNCIATOR'ın bazı alarm tiplerinde komut
gönderebilmesi nedeniyle bu ayar yalnızca görsel erişim açısından değil,
işletme güvenliği açısından da önemlidir.
| Seçenekler Kümesi |
Türkçe |
None |
Yetki Yok |
Monitor |
İzleme |
Operation |
İşletme |
Engineering |
Mühendislik |
Superuser |
Süper Kullanıcı |
Varsayılan değer:
Monitor (İzleme)
Komut içeren kullanım:
Komut gönderebilen ANNUNCIATOR yapılandırmalarında,
kullanıcı yetki seviyesinin kontrolün işletme amacıyla uyumlu
olacak şekilde belirlenmesi gerekir.
Birden Fazla ANNUNCIATOR Kullanımı
ANNUNCIATOR kontrolleri ekran üzerinde yan yana veya
alt alta yerleştirilebilir. Böylece tek bir ekipmanın
birden fazla alarm durumunu veya farklı ekipmanların alarm durumlarını
aynı ekran üzerinde düzenli bir blok yapısı içerisinde göstermek mümkündür.
Önerilen kullanım:
Kritik ekipmanların alarm durumlarını ayrı ANNUNCIATOR bloklarında
göstermek; renk, mesaj ve şekil seçimlerini alarm önceliğine göre
standartlaştırmak.
Örnek alarm matrisi
ANNUNCIATOR 01 → POMPA-01 ARIZA
ANNUNCIATOR 02 → POMPA-02 ARIZA
ANNUNCIATOR 03 → FAN-01 ARIZA
ANNUNCIATOR 04 → YÜKSEK SICAKLIK
ANNUNCIATOR 05 → DÜŞÜK BASINÇ
ANNUNCIATOR 06 → SOĞUTMA SUYU ALARMI
Bu yaklaşım özellikle kontrol odası ekranlarında alarm durumlarının
hızlı taranmasını kolaylaştıran bir görsel düzen oluşturabilir.
Aşağıdaki örnekler, verilen ANNUNCIATOR özelliklerinin birlikte
nasıl yapılandırılabileceğini gösteren örnek yapılandırmalardır.
Pompa Arızası
Pompa arızasının kırmızı renk ve yanıp sönme davranışıyla gösterildiği
basit bir alarm örneği:
Shape = Rectangle
AlarmType = Blink
BlinkInterval = 500
ButtonColor4 = Red
TextColor4 = Black
MessageText4 = "POMPA-01 ARIZA"
Çok Seviyeli Alarm
Alt, orta ve üst limitlerin farklı renklerle ayrıştırıldığı örnek:
AlarmLowerLimit = 50
AlarmMidLimit = 75
AlarmUpperLimit = 100
ButtonColor1 = Lime
ButtonColor2 = Yellow
ButtonColor3 = Orange
ButtonColor4 = Red
Komut Gönderen ANNUNCIATOR
Komut işlevi içeren bir ANNUNCIATOR için alarm tipi ve yetki seviyesinin
birlikte ele alınmasına örnek:
AlarmType = Commandwithmultipleread
AuthorizationLevel = Operation
Özelliklerin Hızlı Referansı
| Grup |
Temel Özellikler |
| Genel |
UCType,
UpdateInterval,
DecimalPoint,
UCBackColor,
UCForeColor,
UCFont
|
| LED |
BlinkInterval
|
| Şekil |
Shape
|
| Kenarlık |
BorderWidth,
BorderColor,
BorderStyle
|
| Gradyan |
DrawGradient,
CenterColor,
SurroundColor
|
| Doku |
BackgroundTexture
|
| Metin |
DefaultText,
MessageText1,
MessageText2,
MessageText3,
MessageText4
|
| Alarm |
AlarmType,
AlarmLowerLimit,
AlarmMidLimit,
AlarmUpperLimit
|
| Buton Renkleri |
ButtonColor1,
ButtonColor2,
ButtonColor3,
ButtonColor4
|
| Metin Renkleri |
TextColor1,
TextColor2,
TextColor3,
TextColor4
|
| Buton |
ButtonTactResetTime
|
| Yetki |
AuthorizationLevel
|
ANNUNCIATOR, EOS SCADA içerisinde alarm ve durum bilgilerinin
operatöre hızlı ve görsel biçimde aktarılması için kullanılabilecek,
şekil, renk, metin, limit ve hareket özellikleriyle yapılandırılabilen
bir User Control'dür.
Dört mesaj satırı, dört düğme rengi ve dört metin rengi sayesinde farklı
alarm seviyeleri veya ekipman durumları aynı kontrol üzerinde ayrıştırılabilir.
Birden fazla ANNUNCIATOR'ın yan yana veya alt alta kullanılmasıyla alarm
matrisi benzeri ekran düzenleri oluşturulabilir.
ANNUNCIATOR'ın komut gönderebilen alarm tipi içerebilmesi nedeniyle
AuthorizationLevel özelliği ayrıca önem taşır. Görsel alarm
gösterimi ile işletme komutunun aynı kontrol içerisinde bulunabildiği
senaryolarda yetki seviyesi, işletme tasarımının bir parçası olarak
değerlendirilmelidir.
Dokümantasyon standardı:
Bu sayfadaki Property adları kullanıcı tarafından verilen EOS SCADA
kaynak kodundaki teknik isimlerdir. ENUM değerleri kaynak koddaki
İngilizce teknik adlarıyla korunmuş, Türkçe karşılıkları verilen
EOS terminoloji sözlüğü ve ENUM açıklamaları esas alınarak gösterilmiştir.
